Kalp Çarpıntısı Nedir?
Kalp çarpıntısı, kişinin kalp atışlarını normalden daha fazla hissetmesi, kalbin hızlı, düzensiz veya güçlü attığını fark etmesi durumudur. Çarpıntı birçok insanda zaman zaman görülebilir ve her zaman ciddi bir kalp hastalığı anlamına gelmez. Ancak bazı durumlarda altta yatan önemli bir kalp ritim bozukluğunun belirtisi olabilir.
Normalde yetişkin bir insanın kalbi dakikada yaklaşık 60-100 kez atar. Çoğu zaman kalp atışlarımızı hissetmeyiz. Ancak bazı durumlarda kalbin:
• Çok hızlı atması,
• Düzensiz atması,
• Tekleme hissi oluşturması,
• Güçlü vurması
çarpıntı olarak algılanabilir.
Çarpıntı birkaç saniye sürebileceği gibi dakikalar hatta saatler boyunca devam edebilir.
Kalp Çarpıntısının En Sık Nedenleri
Stres ve Anksiyete
Günümüzde çarpıntının en sık nedenlerinden biri stres ve kaygıdır. Heyecan, panik atak ve yoğun duygusal durumlar sırasında adrenalin salgısı artar ve kalp daha hızlı çalışır.
Aşırı Kafein Tüketimi
Fazla miktarda:
• Kahve,
• Çay,
• Enerji içeceği,
• Kola
tüketimi çarpıntıya yol açabilir.
Sigara ve Nikotin
Nikotin kalp hızını artırabilir ve ritim bozukluklarını tetikleyebilir.
Alkol Kullanımı
Özellikle yüksek miktarda alkol tüketimi bazı kişilerde ritim bozukluklarına neden olabilir.
Uykusuzluk ve Yorgunluk
Yetersiz uyku ve yoğun fiziksel yorgunluk kalp ritmini etkileyebilir.
Kansızlık (Anemi)
Kandaki oksijen taşıma kapasitesinin azalması nedeniyle kalp daha hızlı çalışmak zorunda kalabilir.
Tiroid Hastalıkları
Tiroid bezinin fazla çalışması (hipertiroidi) kalp çarpıntısının önemli nedenlerinden biridir.
Kalp Ritim Bozuklukları
Bazı çarpıntılar doğrudan kalbin elektriksel sistemindeki bozukluklardan kaynaklanır.
Bunlar arasında:
• Atriyal fibrilasyon,
• Supraventriküler taşikardi (SVT),
• Atriyal flutter,
• Ventriküler taşikardi
bulunur.
Kalp Çarpıntısı Nasıl Hissedilir?
Hastalar genellikle:
• Kalbim ağzımdan çıkacak gibi atıyor,
• Göğsümde kuş çırpınıyor gibi oluyor,
• Kalbim bir durup tekrar çalışıyor gibi hissediyorum,
• Göğsümde tekleme oluyor
şeklinde tarif ederler.
Hangi Belirtilerle Birlikteyse Tehlikeli Olabilir?
Aşağıdaki durumlarda çarpıntı ciddi bir hastalığın habercisi olabilir:
• Göğüs ağrısı ile birlikteyse
• Nefes darlığı eşlik ediyorsa
• Baş dönmesi veya bayılma oluyorsa
• Tansiyon düşüklüğü gelişiyorsa
• Soğuk terleme varsa
• Kalp hastalığı öyküsü bulunuyorsa
• Dakikada 150’nin üzerinde seyreden uzun süreli ataklar oluyorsa
Bu belirtiler varsa vakit kaybetmeden acil tıbbi değerlendirme yapılmalıdır.
Kalp Çarpıntısı İçin Hangi Testler Yapılır?
Kardiyoloji muayenesi sonrasında aşağıdaki incelemeler istenebilir:
EKG (Elektrokardiyografi)
Kalbin elektriksel aktivitesini gösterir.
Holter EKG
24 veya 48 saat boyunca kalp ritmi kayıt altına alınır.
Ekokardiyografi (EKO)
Kalbin yapısı ve kapakları değerlendirilir.
Efor Testi
Egzersiz sırasında ritim problemleri araştırılabilir.
Kan Testleri
• Tiroid hormonları
• Kansızlık
• Elektrolit düzeyleri
değerlendirilebilir.
Kalp Çarpıntısı Nasıl Tedavi Edilir?
Tedavi çarpıntının nedenine göre değişir.
• Stres kaynaklıysa yaşam tarzı düzenlemeleri önerilir.
• Tiroid hastalığı varsa tedavi edilir.
• Kansızlık varsa giderilir.
• Ritim bozukluğu saptanırsa ilaç veya girişimsel tedaviler uygulanabilir.
• Bazı hastalarda ablasyon tedavisi gerekebilir.
Çarpıntıyı Azaltmak İçin Neler Yapılabilir?
• Kafein tüketimini azaltın.
• Sigarayı bırakın.
• Düzenli uyuyun.
• Stresi kontrol etmeye çalışın.
• Düzenli egzersiz yapın.
• Yeterli su tüketin.
• Doktor önerisi olmadan ilaç kullanmayın.
Sonuç
Kalp çarpıntısı çoğu zaman masum nedenlerden kaynaklansa da bazı durumlarda ciddi ritim bozukluklarının veya kalp hastalıklarının belirtisi olabilir. Özellikle göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi veya bayılma ile birlikte görülen çarpıntılar ihmal edilmemelidir. Tekrarlayan veya yaşam kalitesini etkileyen çarpıntı şikayetlerinde kardiyoloji uzmanına başvurmak erken tanı ve tedavi açısından önem taşır.
Uz.Dr. Zehra Akmaz
Kardiyoloji Uzmanı
Pendik-Kurtköy Ersoy Hastanesi